Gediz Nehri’nin Foça’daki deltası kirlilikle balçığa dönüştü. 43 yıldır balıkçılık yapan Erol Küçükkurt, nehirde balığın, deltada yaşamın yok olduğunu anlatarak “Gediz ölüyor” çağrısı yaptı. Ramis Sağlam [email protected] İzmir — Gediz Nehri’nin Kütahya’dan başlayıp Uşak ve Manisa’dan geçerek İzmir’in Foça Yeni Bağarası Mahallesi’nde Ege Denizi’yle buluştuğu noktadayız. Nehrin deltaya ulaştığı bu son kesimde kirlilik artık balçığa dönüşmüş durumda. Balıkçıların denize açıldığı, ağların ve yengeç sepetlerinin etrafa yayıldığı derme çatma bir barakanın önündeyiz. Hemen arkasında teknelerin bağlandığı iskele var. İskele üzerinde durup, çıplak gözle bile fark edilen kirliliği izliyorum. Gediz’in kirliliğine inat yaşanmışlıklar Kendi yapımı olduğunu öğrendiğim teknenin motoru çalıştığında, üzerinde bulunduğumuz nehrin kirliliği daha da görünür hale geliyor. Dümende, teknesini nasıl yaptığını keyifle anlatan Erol Küçükkurt var. Kırk üç yıldır kopmayan bir bağla balıkçılık yapan, altmış yaşına merdiven dayamış Küçükkurt’un saçındaki ve bıyığındaki aklar, Gediz’in kirliliğine inat biriken yaşanmışlıkların izleri gibi. Tekne ilerledikçe nehrin derinliği azalıyor, sohbet ise derinleşiyor. Erol Küçükkurt’la konuşmamız daha ilk dakikalarda Gediz’in kirliliğine geliyor. Çocukluğunda eğilip suyunu içtikleri nehre bugün el bile sokulamadığını, hüzünle anlatıyor. Gediz üzerine defalarca haber yapmış biri olarak nehrin üzerinde olmak bile ağır bir his yaratıyor. Keskin koku midemi bulandırırken, Balıkçı Erol uyarıyor: “Birazdan miden bulanabilir.” Deltaya yaklaştıkça koku daha da ağırlaşıyor. Yaşamın nasıl yok olduğuna bir kez daha tanıklık ediyorum. Nehrin iki yakasındaki sazlıkların kararması, kirliliğin en çıplak göstergelerinden biri. Flamingoların rengi de yok oluyor Balıkçı Erol’un gözleri, bir yandan karaya oturmamak için dikkatle nehri izlerken, bir yandan anlattıklarıyla dalıp gidiyor. Deltaya renk katan flamingolar uzaktan görünmeye başlayınca sohbet bu yöne kayıyor. Flamingoların doğuştan pembe olmadığını, bir uzman edasıyla anlatıyor. Ardından yine nehrin karanlık sularına bakarak ekliyor; “Yedikleri karides ve alglerdeki beta karoten, tüylerini zamanla pembeye boyar. Şimdi kirlilik yüzünden flamingolara rengini veren karidesler de yok oluyor.” Bu sözler, sessiz bir çığlık gibi havada asılı kalıyor. “43 yıllık bir hastalık, dönüşü yok” Motorun sesi zaman zaman konuşmamızı bölse de Balıkçı Erol motora biraz daha güç vererek kirliliğin her metrede nasıl arttığını göstermeye devam ediyor. Sohbet balıkçılığa döndüğünde, mesleğini “43 yıllık bir hastalık, dönüşü yok” diye tarif ediyor. Kırk yıl öncesine giderek anlatıyor; “İzmir Körfezi’nin kokusu neyse bugün burası da aynısı oldu. Körfez ağzı olduğu için buradaki kirlilik doğrudan Ege Denizi’ni etkiliyor.” Soruyorum, bu koku sende nasıl bir etki yaratıyor? Gülerek yanıtlıyor: “Alkol almış etkisi yaratıyor.” Gediz’in denizle buluştuğu yerde Gediz’in denizle buluştuğu noktaya ulaşıyoruz. Kirlilik hâlâ en koyu haliyle kendini hissettiriyor. Deltadaki kuşların ve canlı türlerinin her geçen gün azaldığını anlatıyor Balıkçı Erol. “Yirmi yıl önce levrek başta olmak üzere sazan, yılan balığı, kefal vardı. Şimdi çok sınırlı alanlarda, çamur ve pis su balığı olan yayın kalabildi.” Sonra ekliyor; “Kirlilik Manisa’dan geliyor. Gediz’in bütün pisliğini biz çekiyoruz. Buna bir an önce son verilmesi gerekiyor. Gediz gerçekten ölüyor.” Bugüne kadar yaptığım haberlerde Gediz kirliliğinin tarımı ve hayvancılığı nasıl etkilediğini sıkça yazmıştım. Bu kez, Balıkçı Erol’la çıktığımız tekne turunda deltada yok olmaya yüz tutan balıkçılığa tanıklık ediyorum. Ve yazıyı, Balıkçı Erol’un çağrısıyla bitirelim; “Gediz ölüyor. Bir an önce müdahale edin.”

Sitemizde zorunlu ve isteğe bağlı çerezler kullanıyoruz. Çerez Politikamız hakkında detaylı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz. "Kabul Et" butonuna tıklayarak isteğe bağlı çerezleri kabul edebilirsiniz. İsteğe bağlı çerezleri kabul etmediğinizde bazı özellikler devre dışı kalabilir.

Tokat — Geçtiğimiz Ağustos ayında maden arama için ÇED Gerekli değildir kararı iptal edilen Tokat'ın merkeze bağlı Günçalı ve Killik köyleri arasındaki maden projesine verilen mera tahsis izninin iptal davası bugün Tokat İdare Mahkemesi’nde görüldü. Mahkeme daha önce Samsun Bölge İdare Mahkemesi kararına dayanarak, Tokat İl Mera Komisyonu kararını iptal etti. “Mera davasını kazandık ama 3 altın madeni ruhsatı daha var” Duruşma çıkışında Tokat Adliyesi önünde basın açıklaması yapan Av. İsmail Hakkı Atal, "Mera komisyonu kararı hükümsüz hale geldi. Zira Samsun Bölge İdare Mahkemesi Mayıs alında bizim HLC Madencilikle ilgili açtığımız ruhsat iptal davasını lehimize sonuçlandırdı. Ruhsat iptal davasına bağlı olan Mera Komisyonu kararı da hükümsüz hale geldi. Fakat, Çalbaba inanç merkezi üzerinde hala daha 3 tane siyanürlü altın madeni ruhsatı var. Bunlara karşı da hukuki mücadelemizi başlattık" diye konuştu. ÇED Gerekli değildir kararı iptal edilmişti Köylülerin avukatı İsmail Hakkı Atal, iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinin her geçen gün daha fazla hissedildiği bir süreçte Yeşilırmak Havzası ve Kelkit vadisine verilen maden ruhsatlarının vatana ve insanlığa ihanet olduğunu söyledi. Yöre halkı ve özellikle Alevi inancına sahip yurttaşlar tarafından kutsal kabul edilen Çalbaba Ormanı ve çevresindeki mera arazilerinde HLC Kıymetli Madenler ve Yatırım AŞ tarafından başlatılan altın madeni arama ve işletme faaliyetlerine verilen “ÇED Gerekli Değildir” kararına karşı dava açılmıştı. Günçalı ve Killik köylerinin tüzel kişilikleri (muhtarlıklar) ve yöre halkı tarafından açılan davada Samsun 2. İdare Mahkemesi kararı iptal etmiş, Samsun Bölge İdare Mahkemesi de bu kararı onamıştı. Samsun Bölge İdare Mahkemesi kararında "arama faaliyeti döneminde yapılan jeolojik haritalama, jeofizik etüd, sismik, karot, kırıntı ve numune alma ile bunlara yönelik sathi hazırlık işlemlerini içeren faaliyetler için çevresel etki değerlendirmesi kararının aranmayacağının düzenlendiği, ancak düzenlemede çevresel etki değerlendirmesi kararı aranmayacak faaliyetler içerisinde sondajlı maden arama faaliyetinin sayılmadığı”nın altını çizerek maden arama projelerinin çevresel etkileri ön inceleme ve değerlendirmeye tabi projelerden olduğunun altını çizmişti. Mera Komisyonu tahsisi davasında ara karar Köy meraları (Killik ve Çayören/Günçalı) üzerinde HLC şirketi adına maden arama faaliyeti izni veren 22/09/2024 tarihli Tokat İl Mera Komisyonu kararının iptali için açılan davada da Tokat İdare Mahkemesi, davanın ilk incelemesi aşamasında, Tokat Valiliği’nden davanın esasına ilişkin belgeleri ve HLC şirketinin maden arama izninin devam edip etmediğini, devam etmiyorsa sebebinin açıklanmasını talep eden bir ara karar vermişti. Köylerin açtığı davada maden şirketinin teminatları yatırmadığı için Mera Komisyonu kararının hukuken geçersiz olduğu, teknik ekip raporu olmadan ve kamu yararı ilkesi gözetilmeden işlem yapıldığı ileri sürülüyordu. Mahkeme dava ile ilgili kararını bugün verecek. “Türkmen Alevilerin yaşam ve ibadet alanlarına bilinçli saldırı” Köylülerin avukatı İsmail hakkı Atal Tokat’ta açıkhava Cem Evi niteliğindeki Çalbaba ibadet alanına MAPEG'in 4 tane siyanürlü altın madeni ruhsatı vermesinin Türkmen Alevilerin yaşam alanlarını - ibadet ve inanç merkezlerini bilinçli olarak yok etme çabasının bir sonucu olduğunu ileri süren Atal, “Maden ruhsatının verildiği Günçalı -Güzelce ve Killik köyleri üzerindeki Çalbaba, köylülerin 500 yıldır kuru bir dal parçasını dahi dışarıya çıkarmadıkları bir inanç merkezidir. Halk yüzlerce yıldır bu bölgedeki ardıç ve meşe ormanını hiç dokunmadan korumayı başardı. Çal Tepe’yi sadece Alevi inancına sahip yurttaşlarımız değil, yöredeki Sünni köyler de kutsal olarak gördükleri için ziyaret etmekte, kurban kesmekte. Alevi-Sünni köyler arası ilişkilerin düzenlenmesine katkı sağladığı ve topluluklar arası kültürel köprü görevi gördüğü rahatlıkla söylenebilir” dedi. Bölgede 31 köyü besleyen Güzelce Barajı var İnsanlığın iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinin elinde kıvrandığı bir süreçte ülkemizin de kuraklık, susuzluk, don, tarımsal üretimin azalması - gıda krizi yaşadığına dikkat çeken Atal, “Bu süreçte su kaynakları ve iklimiyle Türkiye'nin sigortası olacak Yeşilırmak havzası ve Kelkit vadisine verilen maden ruhsatları, vatana ve insanlığa ihanettir. Siyanürlü altın madeni ruhsatının hemen yanı başında DSİ'nin 2 milyar TL harcayarak yaptığı 31 köyü besleyen Güzelce Barajı var” dedi.

Bal ormanında maden izni köylüleri isyan ettirdi! | soL haber