Tòmas MacAilpein
LightNews LightNews
macailpein.bsky.social
Tòmas MacAilpein
@macailpein.bsky.social
340 followers 350 following 95 posts
Gàidhlig is Gaeilge. Ag obair do @faclair.bsky.social. Nam dheasaiche air an iris litreachais @steallmag.bsky.social. (Cuir teachdaireachd thugam ma tha beachd sam bith agad don iris!). Mo bharailean fhìn, tha fios.
Posts Replies Media Videos
Reposted by Tòmas MacAilpein
akerbeltz.bsky.social
Bha feadhainn dhiubh ann an Gàidhlig cuideachd
February 12, 2026 at 11:02 AM
Reposted by Tòmas MacAilpein
leabharbreac.bsky.social
"Leabhairín gleoite" arsa Eoin P. “Tá spraoi ann, agus an-ghreann!”
January 26, 2026 at 9:45 PM
macailpein.bsky.social
An bhfuil a fhios ag duine ar bith cad é atá ag tarlú le Coiscéim? Foilsitheoir den scoth. Tá súil agam go leanfaidh siad orthu i ndiaidh bhás Phádraig.
January 16, 2026 at 2:16 PM
macailpein.bsky.social
Camaisidh!

Campsie a sgrìobh Gàidheil a’ dol air ais chun an Urr. Tormod MacLeòid fhèin a bha na mhinistear san sgìre bho 1825. San latha an-diugh, 's e Monadh Campsie a th’ aig mapa ColmCille air na Campsie Fells, agus fiù ’s Na Cam Shìthean aig mapa eile. Monadh Chamaisidh am moladh aig AÀA.
ainmean-aite.bsky.social Ainmean-Àite na h-Alba @ainmean-aite.bsky.social · 27d
Mapa Gàidhlig na Seachdaine
Siorrachd Dhùn Breatann an Ear ~ East Dunbartonshire

buff.ly/PWmFhaE

#AinmÀite #Gàidhlig #Cleachdi #Placenames #Gaelic #Maps
January 16, 2026 at 11:59 AM
macailpein.bsky.social
Clár @tusaite.bsky.social iontach a bhí ann anocht. Taifeadtaí de Dhubhghlas de hÍde, fear (is siciní) i dTír Eoghain, caint ar stair raidió na Gaeilge agus ar ról lárnach na mban sa stair sin.
January 15, 2026 at 6:33 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
unaeb.bsky.social
Agus 100 bliain de chraoltóireacht á cheiliúradh ag @rte.ie, féach ar an gcaoi a ndeirtear 'raidió' i seantaifeadtaí ó 1958 i leith, ar Thaisce Chanúintí na Gaeilge.

www.canuint.ie/ga/cuardach?...
January 15, 2026 at 4:27 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
osgurociardha.bsky.social
An bhfuil an t-ordlathas bun os cionn?
January 12, 2026 at 2:09 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
aonghusoha.bsky.social
tuairisc.ie/15-de-theagh...

Is cúis mhisnigh dúinne atá ag obair le teaghlaigh sa Ghaeltacht go bhfuil cúrsaí seasmhach go maith ach ní féidir a shéanadh gur céatadáin ísle atá i gceist mar bhunús,” a deir Ní Chéilleachair.
15% de theaghlaigh na Gaeltachta atá ag tógáil a gclann trí Ghaeilge
Tá an Ghaeilge ina teanga an tí i níos lú ná 10% de theaghlaigh i 13 den 26 limistéar pleanála teanga sa Ghaeltacht
tuairisc.ie
December 11, 2025 at 6:06 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
faclair.bsky.social
Cuairt-litir a’ gheamhraidh bho Fhaclair na Gàidhlig!

Leughaibh an seo e, no cuiribh thugainn seòladh airson fhaighinn air postd: sway.cloud.microsoft/uGL96lHBVH5S...

#gàidhlig #gaidhlig #faclair #lexicography
Faclair na Gàidhlig
Tha sinn a-nis a' teannadh air deireadh na bliadhna is a' coimhead air ais air adhartas na bliadhna ach cuideachd a' coimhead air adhart ri leasachaidhean san amharc aig Faclair na Gàidhlig sa bhliadh
sway.cloud.microsoft
December 11, 2025 at 7:52 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
coliathain.bsky.social
GIOBACH #focalanlae

www.focloir.ie/ga/dictionar...
December 10, 2025 at 7:30 AM
Reposted by Tòmas MacAilpein
sheilamkidd.bsky.social
Aiste 8 just published with articles by Duncan Sneddon, Mary Low & Michel Byrne, @macailpein.bsky.social and one by myself. clog.glasgow.ac.uk/ojs/index.ph...
Cover image of Aiste 8 showing a view of boats in Greenock. Detail from ‘Greenock’ (1890), by Sir David Young Cameron (1865−1945) Copyright, National Galleries of Scotland The contents page of Aiste showing: The Smith and the Sage: An edition of the heroic ballad ‘An Deilgnach Mhor’ by Duncan Sneddon ‘Crìosda Clèireach os ar Cionn’: Reconstructing a vernacular hymn by Mary Low and Michel Byrne ‘Dùisg thus’ às do chodal’ [‘Wake up from your sleep’]: Catrìona nighean Mhic Aonghais, a fresh voice from nineteenth-century Greenock by Sheila M. Kidd Aonghas MacEanraig (1866–1937), à Àird nam Murchan: A bheatha agus a chuid sgrìobhaidhean le Tòmas MacAilpein
December 9, 2025 at 8:27 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
siuannim.bsky.social
Obair na gcapall déanta ag Pádraig Ó Mianáin agus a fhoireann ar an Fhoclóir Nua Gaeilge
December 9, 2025 at 8:10 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
faclair.bsky.social
Comhghairdeas le foireann focloir.ie as an chéad chuid den Fhoclóir Nua Gaeilge (2025) a chur ar líne! 🥂🎄

Meal a naidheachd air sgioba focloir.ie a tha air a’ chiad phàirt de dh’fhaclair ùr aona-chànanach, am Foclóir Nua Gaeilge (2025), a chur air-loidhne!

www.focloir.ie/ga/dictionar...
’Gaeilge na hAlban’: Eisimpleir de dh’inntreadh anns an fhaclair ùr Gaeilge-Gaeilge. https://www.focloir.ie/ga/dictionary/nid/gaeilge%2Bna%2Bhalban
December 9, 2025 at 4:47 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
dirkvanbryn.bsky.social
“Is é pobal na teanga i ndáiríre a mhúnlaíonn an teanga. Má úsáideann an pobal focal nó nath cainte, tá spéis againne ann agus ba mhaith linn é a chlúdach.”

www.irishtimes.com/gaeilge/scea...
Foclóir úrnua aonteangach ar fáil don phobal
Is ar foclóir.ie a bheidh teacht ar an bhfoclóir nua aonteangach Gaeilge
www.irishtimes.com
December 9, 2025 at 9:27 AM
Reposted by Tòmas MacAilpein
dirkvanbryn.bsky.social
táimid ar líne, a chairde 📖 💻

www.focloir.ie/ga/dictionar...
ar líne 1. teicneolaíocht faisnéise, tráchtáil Má tá comhlacht ar líne, nó má théann comhlacht ar líne, tá seirbhísí an chomhlachta sin ar fáil ar an idirlíon. bíonn sí ag múineadh ranganna ar líne siopadóireacht ar líne 2. Má tá tú ar líne, nó má théann tú ar líne, tá do ríomhaire nó do ghuthán ceangailte leis an idirlíon. dul ar líne na meáin shóisialta teicneolaíocht faisnéise, teileachumarsáid Is ionann na meáin shóisialta agus na suíomhanna idirlín, aipeanna agus ardáin eile a úsáideann tú chun ábhar a roinnt agus chun cumarsáid a dhéanamh le daoine eile. bíonn sé de shíor ar na meáin shóisialta suíomhanna meáin shóisialta
December 9, 2025 at 11:57 AM
macailpein.bsky.social
Tha alt fada agamsa anns an àireimh as ùire de dh’Aiste air ‘Aonghas MacEanraig (1866–1937), à Àird nam Murchan: A bheatha agus a chuid sgrìobhaidhean'.

Gheibh sibh air a leughadh an seo: clog.glasgow.ac.uk/.../ind.../a...
December 9, 2025 at 11:49 AM
Reposted by Tòmas MacAilpein
maitiuocoimin.bsky.social
🐧
Maitiú Ó Coimín, Iriseoir
Beidh Maitiú ag eitilt as Aerfort Bhleá Cliath amárach agus é ag déanamh a bhealach go dtí an Antartach.
www.rte.ie
December 7, 2025 at 4:28 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
faclair.bsky.social
GEANSAIDH

Tha eachdraidh inntinneach ga innse ann am blog na mìosa is an sgrùdadh aig Susan a’ sealltainn gur ann co-cheangailte ri aodach iasgairean is seòladairean a nochd am facal “geansaidh” an toiseach.

faclair.ac.uk/blog/374/en

Cuin a chleachdadh sibhse geansaidh?

#faclair #gaidhlig
Dealbh bho Tormod Calum Dòmhnallach, Clann-nighean an Sgadain (Steòrnabhagh, Leòdhas: Acair, 1987), td. 83.
December 3, 2025 at 4:53 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
kingdonncha1.bsky.social
www.theguardian.com/science/2025... 🤔
Linguists start compiling first ever complete dictionary of ancient Celtic
More than 1,000 words used as far back as 325BC to be collected for insight into past linguistic landscape
www.theguardian.com
December 8, 2025 at 5:07 AM
Reposted by Tòmas MacAilpein
tuairisc.bsky.social
Buiséad €2m ag Clár na Leabhar Gaeilge den chéad uair riamh
Buiséad €2m ag Clár na Leabhar Gaeilge den chéad uair riamh
Beidh an buiséad is mó riamh ag Clár na Leabhar Gaeilge an bhliain seo chugainn a bhuí le maoiniú breise a fógraíodh ag cruinniú de chuid na Comhaireachta Thuaidh-Theas i Muineachán inné.
tuairisc.ie
December 3, 2025 at 5:21 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
dirkvanbryn.bsky.social
coinnígí súil ar focloir.ie an tseachtain seo chugainn 🤠
Leagan amach na hiontrála le haghaidh 'foclóir' san Fhoclóir Nua Gaeilge. 1. teangeolaíocht, foilsitheoireacht Leabhar, suíomh idirlín nó aip ina liostaítear focail agus frásaí a bhaineann le teanga ar leith, chomh maith leis na cialla atá leo nó na haistriúcháin atá orthu i dteanga eile rud a chuardach san fhoclóir foclóir ar líne foclóir clóite foclóir Gaeilge-Béarla 2. teangeolaíocht Is ionann foclóir teanga ar leith agus na focail uilig atá sa teanga sin. tá focail nua á gcur le foclóir na teanga i rith an ama 3. teangeolaíocht Is ionann an foclóir atá ag duine agus na focail go léir atá acu i dteanga ar leith. ní bheadh sé i m'fhoclóir féin
December 2, 2025 at 2:41 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
aonghusoha.bsky.social
Thosaigh an Ghaeilge ar líne amach ar Ghaeilge A @osgurociardha.bsky.social @aineeibhlin.bsky.social

Mise agus @kingdonncha1.bsky.social fós ann!

open.spotify.com/episode/5LQm...
Tar éis an X-odus: Cá bhfuil na Gaeil ar líne anois?
open.spotify.com
November 20, 2025 at 6:35 AM
Reposted by Tòmas MacAilpein
hannahmonaghana.bsky.social
Tocht aisteach orm ag amharc ar an tuairisciú ar insealbhú Catherine Connolly. Nach orainn atá an t-ádh mar thír gur féidir linn ionadaí a roghnú atá speisialta, ach nádúrtha san am chéanna. Siombail dóchais don tír í.
November 11, 2025 at 12:03 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
tomai.bsky.social
Míle buíochas ó chroí leat a Mhíchíl D, agus gach beannacht agus rath ort a Catherine C. Ábhar misnigh agus dóchais a bhí san óráid a thug ár nUachtarán nua inniu. Go n-éirí go geal léi, agus ar aghaidh linn ar son na síochána, an cheartais agus an chneasaithe.
November 11, 2025 at 2:49 PM
Reposted by Tòmas MacAilpein
finnlongman.com
17th-19th century Irish scribal abbreviations that look like text-speak: numeral 8 edition

"beannacht" (x2), "Connacht"
beannacht but it's written as ban plus numeral 8 a colophon asking for blessings to be spoken for the scribe but the word beannacht is written as bann with a numeral 8 Connacht but it's written as Con + n-stroke + numeral 8
November 9, 2025 at 4:59 PM